Tweede deel Pentagram boekwinkellezing van 11 november 2015

Wij leven in een wereld van dualiteit, alles is hier tweevoudig. Niets blijft zoals het is, alles verandert voortdurend. Lao Zi spreekt hierover in vers 2 van zijn Daodejing, we lezen het eerste gedeelte daaruit:

13Als de hele wereld weet wat het mooie mooi maakt, dan is er al het lelijke.

Als iedereen weet wat het goede goed maakt, dan is er sprake van het niet goede.   Daarom:

12 Bestaan en niet-bestaan brengen elkaar voort.  Het moeilijke en makkelijke vormen elkaar.      Het lange en korte modelleren elkaar.

Hoog en laag steunen elkaar.                         Klanken en geluiden harmoniëren met elkaar. Eerder en later volgen elkaar op.

Tao tekening 1

Dat alles in onze wereld twee kanten heeft komt door de werking van twee immense krachten: Yin en Yang. In China was men zich hiervan al bewust vele eeuwen voor onze jaartelling.                            In onze tijd is het westen steeds vertrouwder geworden met Yin en Yang, zowel kinderen als volwassenen kennen het symbool en weten hoe het heet. Er wordt over gesproken alsof Yin en Yang goede bekenden van ons zijn die geen geheimen voor ons hebben.                                  Het zijn echter twee ongelooflijk grote energieën die uit het Mysterie zelf voortkomen en zo verfijnd werken dat zij hun geheimen nog lang niet aan ons prijs hebben gegeven.

11

 

Kort gezegd zijn het twee krachten die ieder de kern van de ander in zich dragen:                                                       Yin (zwart) draagt de kern van Yang in zich.                  Yang (wit) draagt de kern van Yin in zich.

Dit is goed te zien in het zo bekende symbool.

  • We zien daarin het Yin en het Yang afgebeeld in volkomen harmonie ten opzichte van elkaar.
  • Ze zijn statisch getekend.

De werkelijkheid is anders: het Yin en het Yang zijn voortdurend in beweging. Wanneer de een toeneemt, neem de ander af. Beide nemen om beurten toe, bereiken uiteindelijk hun uiterste grens en nemen dan af.

yinyang-vissenWanneer bijvoorbeeld het Yin haar grootste volheid bereikt, doemt in de diepte het Yang op. Vervolgens neemt het Yang tot volheid  toe en bereikt het uiterste punt, waarop het Yin uit de diepte opdoemt en weer toeneemt.

Wat is hiervan de bedoeling?                             Door het Yin en het Yang doen wij ervaringen op in de wereld van de tijdelijkheid. We ontwikkelen een persoonlijkheid; een tijdelijke mens met een heel eigen karakter, levend in zijn eigen cultuur en met de mogelijkheid om zich tot een compleet mens te ontwikkelen.

e8d821f10Maar Yin en Yang zijn geen blinde herhalingen van almaar hetzelfde. Door iedere beweging tussen het Yin en het Yang wordt iets nieuws toegevoegd.

Zo heeft de mens van onze tijd en in onze cultuur, (wij zeggen dit er heel nadrukkelijk bij) zelfbewustzijn ontwikkeld. Nog een stap verder en hij gaat beseffen dat hij een tweevoudig mens is: tijdelijk naar zijn stoffelijke verschijning, en tijdloos gezien naar de energie die uit de onnoembare Bron voortvloeit.

 

9Een mens die begint te zien dat hij ervoor kan kiezen zich open te stellen voor het Mysterie dat in en om hem is en dat al het leven doorstraalt.                                         Dan dringt het besef door dat hij niet alleen maar heeft te zorgen voor zijn tijdelijke behoeften, maar net zo goed aandacht heeft te besteden aan het tijdloze in hem.

 

8Yin en Yang houden elkaar voortdurend in beweging. Dit is mogelijk doordat zij bewegen rond iets dat niet beweegt. Een voorbeeld: het is mogelijk om een heel grote cirkel te tekenen wanneer we om een paal een touw binden met aan het uiteinde een stuk krijt. Terwijl de paal op zijn plaats blijft, kunnen we het touw vrijelijk rond laten draaien en zo een volmaakt ronde cirkel tekenen. Deze vrijheid van beweging is alleen mogelijk doordat de paal in het midden niet meebeweegt.

7                                                                        Zo bewegen ook het Yin en het Yang rond iets dat niet meebeweegt.

Een onbeweeglijk midden wordt in het Chinees een YONG genoemd.

Deze Yong hoort niet bij de wereld van de tijd. Het is als het ware een stukje tijdloosheid midden in de tienduizend dingen. De Yong is als een afspiegeling van het tijdloos Tao in het midden van de wereld van de tijdelijkheid.

 

6In ons leven is alles voortdurend in beweging door Yin en Yang. Beide hebben het mogelijk gemaakt dat wij ons konden ontwikkelen tot wie we nu zijn: mensen van de tijdelijke natuur.                                                                     Maar wij dragen in ons ook de tijdloosheid met ons mee.

Of eigenlijk is het andersom: de tijdloosheid draagt ons tijdelijke mensen met zich mee.

 

012Van dit onveranderlijk midden gaat een kracht uit.  Als een roep uit de wereld van het Mysterie. Wij, als tijdelijke mensen, ontvangen een oproep, we worden opgewekt om ons te herinneren dat wij tweevoudige wezens zijn:

  • tijdelijk naar onze vorm,
  • tijdloos naar de bezielende energie van die vorm.

Wanneer wij ons als persoonlijkheid hebben ontwikkeld, blijft er daarom nog iets van essentieel belang te doen: ons verbinden met het tijdloze in ons. Pas dan hebben wij onze menselijke mogelijkheden volledig benut.

5Wanneer wij ons als tijdelijke mens hebben ontwikkeld en gaan verlangen naar de tijdloosheid in ons, dan kan het niet anders dan dat de tijdelijkheid in ons af gaat nemen, opdat het tijdloze in ons toe kan nemen. Want we leven nu eenmaal in een dualistische wereld. Daarom  geldt ook hier de wet van het Yin en het Yang: als onze energie en aandacht voor het een toeneemt, neemt die voor het ander af.

Anders gezegd: wanneer de stem van het ego zwijgt, kan het tijdloze in ons spreken, in stilte, want letterlijke woorden zijn volkomen ontoereikend.                                                                Zhuang Zi zegt hierover:

4 De wijze is stil.                                                       Niet omdat men zegt dat stil zijn goed is,    maar omdat geen van de tienduizend dingen  in staat is zijn hart te beroeren.

Daarom is hij stil.

Wanneer het water stil is, dan weerspiegelt het alles, tot aan de baard en de wenkbrauwen toe;

Het oppervlak is zo zuiver waterpas, dat timmerlieden het als model nemen.

 Wanneer het water dat stil is zo helder wordt, hoeveel te meer nog de geest!

 

Einde tweede deel van de lezing.                                                                                                Meteen daarna was er gelegenheid voor de aanwezigen om iets in te brengen, zoals:

symbool 1VROUW: ‘WAT IS DE YONG PRECIES?’

Spreekster: ‘Het is een onveranderlijk midden, een centrum dat niet gepolariseerd is en daarom niet meebeweegt met het Yin en het Yang. Het is nooit geboren en zal ook nooit sterven, Vanuit onze dualiteit gezien doet het zich daarom voor als onveranderlijk.  Vanuit de Eenheid gezien is de Yong een uiterst dynamische kern omdat hierdoor de dualiteit mogelijk is. In het taoïsme wordt de dualiteit niet gezien als afgescheiden van de Eenheid, maar als daardoor opgenomen en omhuld’.

3VROUW: ‘IK ERVAAR HET MYSTERIE VAN HET LEVEN ALS EEN HEILIGE DRIE-EENHEID. HOE KAN IK DIT RELATEREN AAN HET DUALE BEELD VAN HET YIN EN HET YANG?’

Spreekster: ‘Wat bedoelt u precies met ‘drie-eenheid’?                          Vrouw: ‘Woorden geven aan processen van these, antithese waaruit een synthese voortkomt. Maar dit past toch niet binnen het Yin en het Yang?’

2Spreekster: ‘Dit lijkt op het eerste gezicht zeker waar te zijn. Het punt is alleen dat niets in deze wereld onveranderlijk is. These en antithese voegen zich inderdaad samen in een synthese, maar dit blijft niet zo. De synthese verandert na verloop van tijd in een nieuwe these, die weer een antithese oproept, waarna beide tot een nieuwe synthese uitgroeien.  We zien hierin de werking van het Yin en het Yang die tot elkaars tegendeel verkeren. Daarin wordt een tijdelijk evenwicht bereikt, de synthese. Daarna neemt of het Yin, of het Yang toe, dit wordt de nieuwe these, enz. enz. De beweging tussen het Yin en het Yang helpt om ons bewust te worden van het tijdloze in en om ons: de Yong die geen deel uitmaakt van de dualiteit’.

1VROUW: U HEBT HET DUIDELIJK UITGELEGD. HET BRENGT ONS TOT BEWUSTZIJN, MAAR HIEROVER HOORDE IK U TOT NU TOE NOG NIET IN UW VERHAAL.                                       Spreekster: ‘Ik ben blij dat u me hierop attent maakt. De werking van het Yin en het Yang maken het ons mogelijk om tot bewustzijn te komen.  Wat bewustzijn precies is valt moeilijk te omschrijven. Voor nu zou ik het erop willen houden op dat we ons iets realiseren wat we voorheen nog niet beseften.

541025_245376535592730_674755363_nWat ik hier bedoel is dat wij door de werking van het Yin en het Yang de mogelijkheid hebben om ons bewust te worden dat beide zich alleen kunnen bewegen dankzij een onbeweeglijk midden. Dit midden is ingebed in het Mysterie. Een volgende stap is dat wij ons bewust zijn dat wij hiervan geen deel uitmaken, terwijl we dit midden wel in ons meedragen. Het zijn treden van bewustzijn, maar niet steeds van een ego-bewustzijn.

Zijn er nog meer mensen met moeilijke vragen?’ (gelach)

ba57498a

MAN: ‘IK HEB GEEN VRAAG MAAR WIL IETS TOEVOEGEN’:

Het Yin en het Yang zijn niet alleen wit of zwart, maar staan ook voor het mannelijke en het vrouwelijke. Het mannelijke gaat in het midden, in het hart, over in het vrouwelijke en in dat midden is geen polariteit.  Dit tijdloos midden is in alles: in het hele kleine, maar evenzeer in het hele grote, het is in de hele kosmos’.

(Dit is goed te zien in filmpjes over de Torus, bijvoorbeeld in:)

science-torusSpreekster: ‘Dank u voor deze belangwekkende inbreng!  Hier wordt in moderne taal en met eigentijdse middelen duidelijk gemaakt wat de oude taoïsten al beseften: het tijdloze manifesteert zich in alles. Dit besef vraagt van ons een open mind, om te leren zonder vooroordeel te kijken naar de dingen zoals ze zijn.

torus_chalk_poleDan kunnen we iets ervaren van de  onbeweeglijke Kracht die van het Mysterie uitgaat: de Teh van Tao. Het is paradoxaal dat wij dit beseffen doordat we het bewegende waarnemen. Zoals in het voorbeeld van de paal in het midden waaromheen een cirkel getrokken werd’.

 

 

0torusOPMERKING MAN :

‘Dit is de torus van Tao’.

Spreekster: Wat klinkt dit prachtig!

Publiek: ‘Wat is een Torus?’

Antwoord man: ‘De torus is de naam voor de krachtlijnen structuur die in principe ieder lichaam omgeeft’.

(HIEROP GAF HIJ DEZE WEEK OP VERZOEK EEN TOELICHTING:)

Alles macrokosmos, kosmos en microkosmos bezit een kern en vanuit die kern komen de krachtlijnen voort. Wij noemen dit de noord en zuid pool, maar dat kan net zo goed andersom zijn. Waar het om gaat is dat er instromende krachten zijn en uitstromende krachten. Deze krachten, dit lijnenspel loopt door de kern en wisselt daar van polariteit.

                                                 In de kern is géén polariteit.                                                                               Daar is binnen/buiten en buiten/binnen en is alles met elkaar verbonden en één.

In het heelal zien we elk melkwegstelsel als een schijf, maar ook daar wervelen de krachtlijnen naar boven en onder om zo via top en bodem naar de kern te vloeien. Omdat dit een spiralengang is die steeds meer verdicht en sneller gaat (als de draaikolk in de afvoer) beleven we een toenemende versnelling in alle dingen, ook de druk wordt hoger. (klik op het filmpje om een indruk te krijgen)

galaxy1NAGEKOMEN REACTIE SPREEKSTER:

In de taoïstische filosofie wordt gezegd dat de oer-energie bestaat uit een kern van Tao in het midden en daaromheen wervelen de twee krachten: Yin en Yang. Vanuit deze oer-energie is ons universum tot leven gewekt. Al het daarin bestaande heeft deze zelfde basisstructuur. De oer-energie heeft zich almaar verder versnipperd, hierdoor is het ook verder van Tao af geraakt.

frequenDe vraag is nu of de torus dan Tao zelf is die zich aan ons openbaart? Het antwoord lijkt erg ‘chinees’: het luidt zowel  ‘ja’, als ‘nee’.          ‘Nee’, omdat Tao altijd in het verborgene werkzaam is en zich nooit manifesteert.             ‘Ja’, omdat de kracht die van Tao uitgaat – de Teh – te ervaren is. Wat betreft het energieveld van de torus kan deze opgevat worden als een afspiegeling van een afspiegeling van de Teh.

Maar de Teh is niet los te zien van Tao! Net als Yin en Yang is de torus op te vatten als een van de manifestaties van de Teh van Tao. Het verband tussen Tao en de Teh maakt Lao Zi duidelijk in vers 51:

Tao geeft alles leven.                                                                                                                                  De Teh voedt het.                                                                                                                                        De substantie geeft het vorm.                                                                                                                  De omstandigheden voltooien het.

cirkelsDit principe drukt zich uit in al het bestaande in ons universum. Het scheppingsproces in de kosmos neemt de vorm aan van een doorlopende en bijna rekenkundige vermenigvuldiging van deze oer-structuur en is te zien in zowel het hele grote als in het uiterst kleine.

Het Yin en het Yang voeren een dans uit rondom het onbeweeglijk midden, hierdoor transformeert uiteindelijk de hele schepping. Yin en het Yang worden dan opgenomen in de Eenheid van vóór het ontstaan van de dualiteit, en keren van daaruit uiteindelijk terug tot in Tao.

9

Het is de mens gegeven om aan dit proces bewust mee te werken door een levenshouding van wei wu wei : doen het niet-doen.

Dit houdt in: alle actie die gebaseerd is op het niet-zijn. Het niet-zijn is een (ontoereikende) naam voor het grote Tao.      Zo houdt wei wu wei dus eenvoudig in:                                  iedere actie die geworteld is in Tao.

Het wei wu wei komt dus nooit voort uit welk (verheven) ego-belang dan ook, want deze zijn gebaseerd op het Yin of het Yang en verkeren daarom altijd in hun tegendeel.

 

Lees hierover volgende week zaterdag 28 november verder in deel drie van de Pentagram-boekwinkellezing, inclusief de vragen en opmerkingen van de aanwezigen.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *